Gazze Barış Kurulu belli oldu: Yürütme Kurulu’nda Hakan Fidan da var
İsrail’in Gazze’de iki yıl süren katliamları sonrasında varılan ateşkes muahedesinin ikinci evresinde geçiş süreci devam ediyor.
Yeni devirde Gazze’nin idaresini üstlenecek yapılar da netleşmeye başladı. ABD Başkanı Donald Trump, geçiş sürecinde Gazze’yi yönetmesi ve 2027 sonuna kadar vazife yapması öngörülen Barış Kurulu ve onun altında yer alacak Yürütme Konseyi’nin üyelerini açıkladı.
Buna nazaran Gazze idaresindeki en zirve yapı olan Barış Kurulu, şu isimlerden oluşacak:
– ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio
– ABD Lideri Trump’ın Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff
– Trump’ın damadı ve danışmanı Jared Kushner
– Eski İngiltere Başbakanı Tony Blair
– Apollo Grubunun Başkanı ABD’li milyarder Marc Rowan
– Hindistan-ABD vatandaşı iş insanı, eski Mastercard CEO’su Ajay Banga
– ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Yardımcısı Robert Gabriel
YÜRÜTME KURULU
Barış Kurulu’nun altında yer alan Yürütme Kurulu ise şu isimlerden oluşuyor:
– Steve Witkoff
– Jared Kushner
– Hakan Fidan
– Ali Al-Thawadi
– Mısırlı General Hassan Rashad
– Tony Blair
– Marc Rowan
– Reem Al-Hashimy
– Bulgar Eski Avrupa Parlamentosu üyesi ve Eski BM Ortadoğu Barış Süreci Özel Temsilcisi Nickolay Mladenov
– Güney Kıbrıslı- İsrailli iş insanı Yakir Gabay
– Sigrid Kaag Eski Hollanda Başbakan Yardımcısı
ULUSLARARASI İSTİKRAR GÜCÜ
Amerikalı Kumandan Tümgeneral Jasper Jeffers Milletlerarası İstikrar Gücü (ISF) Kumandanı, Nickolay Mladenov ise Gazze Yüksek Temsilcisi olarak atandı.
TRUMP’IN GAZZE PLANINDA İKİNCİ ETAP
Trump’ın 20 unsurluk Gazze Barış Planı’nda ikinci basamak Hamas’ın silah bırakmasını, Gazze’yi sıfırdan tekrar inşa etmeyi ve günlük idaresi milletlerarası kontrol altında bir Filistin teknokrat komiteye devretmeyi amaçlıyor.
Birleşmiş Milletler tarafından 50 milyar dolardan fazla maliyete sahip olacağı varsayım edilen devasa bir tekrar yapılanma çalışması başlatılacak.
Ekim ayında başlatılan birinci kademe, çatışmaların birçoklarını durdurdu, rehine-esir takasına imkan sağladı, İsrail’in kısmen çekilmesine müsaade verdi ve insani yardımın artırılmasının önünü açtı.
İKİNCİ KADEMEDE 6 KRİTİK MADDE
Trump’ın barış planının ikinci evresi 6 kritik maddeyi içeriyor;
1- Gazze Barış Kurulu
İsrail’in Gazze Şeridi’nden çekilmesini tamamlamak ve silahsızlanma düzenlemelerini uygulamak için siyasi ve güvenlik tabanını hazırlamayı amaçlayan süreksiz bir heyet olarak tanımlanıyor.
2- İsrail’in Gazze’den ek geri çekilmesi
İsrail ordusunun Gazze’nin güney ve doğu şeritleri ile kuzeydeki geniş alanlarda devam eden işgalini sonlandırarak ek geri çekilmeler yapması planlanıyor. İsrail ordusu, hala Gazze Şeridi’nin yüzde 50’sinden fazlasını işgal altında tutuyor.
İsrail kamu yayın kuruluşu KAN ise Hamas’ın silahsızlandırılması konusunda ilerleme kaydedilmeden, İsrail’in denetimindeki bölgelerden çekilmeye niyeti olmadığı tarafında bir haber yayınladı. Yedioth Ahronoth gazetesi ise Tel Aviv’in, Filistinli kümelerin reddetmesi halinde silahsızlanmayı zorla uygulamak için askeri müdahale muhtemelliğine hazırlandığını ileri sürdü.
3- Filistinli kümelerin silahsızlandırılması
Hamas sorumluluklarını devretmeye hazır olduğunu açıklarken, silahlı gücünü muhafaza konusundaki tavrını sürdürüyor. Küme, “Filistin devletinin kurulmasını garanti altına alan ve bu hakkı koruyan her türlü teklife açık olduğunu” belirtiyor.
4- Gazze İdaresi Ulusal Komitesi
Türkiye, Mısır ve Katar, çarşamba günü yayımladıkları ortak bildiride, geçiş devrinde Gazze Şeridi’ni yönetmek üzere Ali Şaath’ın başkanlığında Filistinli yetkililerden oluşan teknokrat Gazze İdaresi Ulusal Komitesi kurulmasını memnuniyetle karşıladığını açıkladı.
Filistinlilerden oluşan komitenin, İsrail ordusunun çekildiği bölgelerde sivil işleri ve temel hizmetleri yöneteceği belirtiliyor. BM Güvenlik Kurulu’nun 18 Kasım’da kabul ettiği karar tasarısı, Gazze’de Trump liderliğindeki Gazze Barış Kurulu kontrolünde, bağımsız teknokratlardan oluşan süreksiz bir Filistin hükümeti tarafından yönetilmesini öngörüyor.
5- Gazze’nin yine imarı
İsrail akınları sonucu sivil altyapısının yüzde 90’ı tahrip olan Gazze’de geniş çaplı bir imar süreci başlatılması hedefleniyor. BM, bu imarın maliyetini yaklaşık 70 milyar dolar olarak iddia ediyor.
Yeniden imar eforları kapsamında Refah Hudut Kapısı’nın durumu ise belirsizliğini koruyor. Witkoff, hudut kapısının açılmasına ait bir açıklama yapmazken, İsrail basını Netanyahu’nun hudut kapısı konusunu Gazze’de cesedi bulunan son İsrailli esir Ran Gvili için bir koz olarak kullandığını sav ediyor.
6- Memleketler arası İstikrar Gücü
ABD, Gazze’de istikrarı sağlamak hedefiyle konuşlandırılacak bir “Uluslararası İstikrar Gücü” oluşturulması için çalışmalarını sürdürüyor. Washington’ın bu gücü oluşturmak üzere en az üç ülkeyle (İtalya, Pakistan, Bangladeş yahut Azerbaycan olduğu tez ediliyor) anlaştığı söz ediliyor. BM Güvenlik Kurulu kararına nazaran, bu gücün 2027 sonuna kadar vazife yapması gerekiyor.
Mısır’ın davetiyle Kahire’de bir ortaya gelen Filistinli kümeler ise yaptıkları ortak açıklamada, Gazze’yi yönetmek üzere “Gazze İdaresi Ulusal Komitesi” kurulması eforlarını desteklediklerini bildirmişti. Kümeler, Gazze Barış Şurası’na “İsrail’in Filistin halkına yönelik akınlarını durdurması için baskı yapma” davetinde bulunarak, hudut kapılarının açılmasını, yardımların girişini ve İsrail’in büsbütün çekilmesini talep etti.
