Çırak olarak başladı, yarım asırdır mesleği sürdürüyor: Yaptığı ürünlerin 50 yıl ömrü var


Çorum’da bakırcılar ve kalaycılar arastasında bulunan dükkanlardan birini işleten 69 yaşındaki Halil Uysal, unutulmaya yüz tutmuş bakır dövme zanaatını 57 yıldır sürdürüyor. Büyük bir emek gerektiren uğraşının akabinde bakırdan kazanlar ve çeşitli eserler yapan Uysal, çırak bulamadığı için dükkanında 35 yıldır yalnız çalışıyor.

Bakır eserlere ilginin azalması ve maliyetlerin artması sebebiyle mesleğin pahasını yitirdiğini belirten Uysal, Çorum ve etraf vilayetlerden gelen müşterilerine hizmet verdiğini söyledi. Vatandaşların bakır eserlerin fiyatını yüksek bulduğunu belirten Uysal, yaptıkları zanaatın emek gerektirdiğini, bunun dikkate alınması gerektiğini tabir etti.

Bakır dövme sanatını geleceğe aktaracak yeni kuşağın olmadığını ve yalnızca bu işi yapan bir kaç kişi kaldığını lisana getiren Halil Uysal, “Yapmış olduğum bu mesleğe komşumun beni getirip bakır ustasının yanına çırak olarak vermesiyle başladım. 57 yıldır bu sanatı icra ediyorum. Gelen bakır gereçleri birinci evvel yaprak halinde kesiyorum daha sonra yapacağım esere nazaran işe başlıyorum. Yapılan süreçlerde tabana, yan kısımlara ve birçok kısmına uygulanan süreçler farklı başkadır.

Bakır dövme sürecini gerçekleştirirken tisi ve eşek demiri ismi verilen kullandığımız gereç ve değişik boyutlardaki çekiçlerle bakıra biçim vermemizi sağlar. Yapmış olduğumuz bakır materyaller kalaylama süreci yapıldıktan sonra 50 sene ortalama ömrü olur. Daha sonra tekrar kalaylama süreci yapılıp kullanımına devam edilebilir” dedi.

Mesleğe birinci başladığı periyotlarda bakır eserlerin çok büyük ilgi gördüğünü tabir eden Uysal, “Şimdi bu işi yapacak bir çırak gelse bile ben ne kadar para alacağım diye soruyor. Bu işi 5-6 sene çıraklığını yapması lazım ki o da çıkar sağlayamaz. Ben bu sanata yeni başladığımda ustam bize haftalık 50 kuruş verirdi, biz de biriktirirdik. Günlük çıkarımız aldığımız işin durumuna nazaran ortalama 800 ila bin TL ortasında değişir. Yaptığımız gereçler 5 bin TL’ye de var, 10 bin TL’ye de var. Müşteri bu sayıları fazla bulduğu için de tercih etmiyor. Lakin şu durumu görmezden geliyorlar, yaptığımız bu meslekte emek çok ve bu nedenle de emeğimizin karşılığını alamıyoruz.

Geçmiş vakitlerde çıraklar ve kalfalarla birlikte 5-6 kişi çalışıyorduk, artık ise tek başımayım. Daha sonra ilerleyen süreçlerde kendim çalışmaya devam ettim, ortalama 35 yıldır tek başıma yapıyorum. Satışlar hoş oluyordu, artık eskisi üzere değil. Geriye dönüp baktığımda burada iş yapan 150, 200 dükkan vardı, lakin şu an benimle birlikte 2 ya da 3 dükkan kaldı. İşimiz eskisi kadar âlâ olmasa da etraf vilayetlerden gelerek eserlere talep gösterenler oluyor” diye konuştu.